Lublin - ścieżka edukacyjna IPN przed Biskupiakiem [AUDIO]

2025-09-15 16:19

Jest wyrazem pamięci i formą edukacji. W Lublinie przed XXI Liceum Ogólnokształcącym im. św. Stanisława Kostki powstała specjalna ścieżka edukacyjna "Biskupiak. 100 lat tradycji". Ekspozycja ma formę tablic przedstawiających losy szkoły na tle historii najnowszej Polski.

Wystawa IPN Biskupiak

i

Autor: IPN Lublin/ Materiały prasowe Wystawa IPN Biskupiak

Ścieżka edukacyjna IPN pt. Biskupiak. 100 lat tradycji.

Ścieżka edukacyjna poświęcona jest historii XXI Liceum Ogólnokształcącego w Lublinie. Opisuje okoliczności postania i likwidacji szkoły oraz losy ludzi z nią związanych na tle historii najnowszej Polski. Wyższe Gimnazjum Biskupie Męskie istniejące od 1923 r. zostało zamknięte w 1939 r. przez Niemców, dyrektora i nauczycieli aresztowano, a budynek zamieniono w koszary. Podczas kampanii polskiej w 1939 roku gmach szkoły ocalał mimo licznych bombardowań Lublina. Można przypuszczać, że hitlerowski reżim już wcześniej przewidział dla niego konkretne przeznaczenie. Po wkroczeniu Niemców do miasta budynek stał się siedzibą oddziału saperów, a następnie urządzono w nim koszary i szpital wojskowy. Wojna nie oszczędziła również przedwojennej kadry pedagogicznej, wychowanków i uczniów szkoły. Wielu z nich zginęło na frontach, w obozach koncentracyjnych oraz więzieniach — zarówno z rąk niemieckiego, jak i sowieckiego okupanta (w tym dyrektorzy: ks. Antoni Boboży, zamordowany w Sachsenhausen i ks. Kazimierz Gostyński, zamordowany w Dachau).

Po zakończeniu II wojny światowej Biskupiak nie od razu powrócił do swojego gmachu. Początkowo zajęcia prowadzono w wynajętym lokalu przy ul. Ogrodowej, ponieważ budynek szkoły został przejęty na potrzeby sowieckiego szpitala wojskowego. W 1946 roku, dzięki staraniom ówczesnego biskupa lubelskiego Stefana Wyszyńskiego, udało się odzyskać część pomieszczeń przy ulicy Krzywej. Szkoła funkcjonowała do jej zamknięcia przez władze w 1962 roku w bardzo ograniczonych warunkach, dysponując zaledwie 5 salami lekcyjnymi. Szkoła została reaktywowana w 1993 roku przez Arcybiskupa Bolesława Pylaka, ówczesnego Metropolitę Lubelskiego. Nieco wcześniej, 14 grudnia 1992 roku, Kurator Oświaty i Wychowania w Lublinie Wacław Czajka wydał zgodę na założenie szkoły jako placówki publicznej.

Ekspozycję "Biskupiak. 100 lat tradycji" można oglądać przed budynkiem szkoły przy ulicy Ks. Słowikowskiego 6 w Lublinie.

Mówi dyrektor XXI LO w Lublinie, ksiądz Grzegorz Strug:
Mówi Robert Derewenda, dyrektor Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Lublinie: