Niezwykłe odkrycie podczas przebudowy ulicy Okrzei

2026-04-13 6:47

Robotnicy natrafili na ludzkie szczątki. To prawdopodobnie dawny przykościelny cmentarz. Prace zostały wstrzymane.

Przebudowa ul. Okrzei w Warszawie

i

Autor: Przemysław Zańko-Gulczyński

Kości zostały znalezione tuż pod chodnikiem. Inwestycja objęta jest nadzorem archeologicznym. Jednak to odkrycie spowodowało, że tryb nadzoru już nie wystarczy. Konieczne będą dokładne badania. Trzeba sprawdzić, co kryje się pod świeżo rozkopaną nawierzchnią. W sprawę włączył się także Stołeczny Konserwator Zabytków. Trop prowadzi do nieistniejącego już dziś miasteczka i przykościelnego cmentarza, który zniknął przykryty kolejnymi warstwami miejskiej zabudowy.

Na tym terenie (skrzyżowanie ulic Wrzesińskiej i Okrzei) mieściła się jurydyka Skaryszew - obszarwyłączony spod administracji i sądownictwa władz miejskich, a należący do szlachty, magnaterii lub duchowieństwa. W 1644 roku zbudowano tam drewniany kościół pod wezwaniem Świętego Stanisława Biskupa Męczennika. Jurydyka Skaryszew na kilka lat przed Pragą – już w 1641 roku, jako pierwsza na prawym brzegu Wisły, otrzymała prawa miejskie. Dzisiejsza ulica Wrzesińska nazywała się niegdyś Kościelna. Początkowo kościół stanowił świątynię filialną parafii Świętego Stanisława w pobliskim Kamionie. Kościół otoczony był dzwonnicą, szkołą i szpitalem parafialnym, a także kapliczką pogrzebową i cmentarzem, który przez dwa wieki przyjmował zmarłych. Może się okazać, że robotnicy natrafili właśnie na fragment dawnego cmentarza.

Oba kościoły, zarówno skaryszewski, jak i kamionowski, zostały zniszczone w czasie potopu szwedzkiego w połowie XVII wieku. W pełni jednak odbudowano tylko skaryszewski, który w 1656 roku zyskał rangę parafialnego. Kilkukrotnie ulegał zniszczeniom, jednak za każdym razem był odbudowywany. W 1807 roku, wraz z powstaniem Księstwa Warszawskiego i planami ufortyfikowania tego terenu przez wojskowych inżynierów Napoleona rozebrano kościół i wszystko, co znajdowało się w odległości kilkuset metrów od zabudowań fortecznych, które przebiegały przez dzisiejszą ulicę Okrzei.