Skrócony czas pracy. Od stycznia zmiany

2025-12-29 14:08

Od 1 stycznia 2026 roku, polski rynek pracy wkroczy w nowy etap dzięki ministerialnemu projektowi pilotażowemu „Skrócony czas pracy".

praca

i

Autor: Julia Mościńska Mężczyzna w okularach i koszuli w kratę pracuje przy laptopie, skupiając się na ekranie. Scena symbolizuje nowe podejście do reformy PIP, gdzie pracodawca lub pracownik mogą odwołać się do sądu pracy, jak przeczytasz na Super Biznes.

Już 1 stycznia 2026 roku rozpocznie się drugi, kluczowy etap ministerialnego projektu pilotażowego „Skrócony czas pracy – to się dzieje!”. Inicjatywa, nadzorowana przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, ma na celu sprawdzenie, jak skrócenie czasu pracy wpływa na efektywność oraz dobrostan pracowników.

Wprowadzenie pilotażu można porównać do budowy nowatorskiego mostu. Zamiast od razu otwierać ruch dla wszystkich, inżynierowie (Ministerstwo i pracodawcy) najpierw testują konstrukcję na wybranych odcinkach, sprawdzając, jak reaguje na obciążenia i czy jest bezpieczna. Pilotaż pozwala "wydeptać ścieżkę", którą w przyszłości będą mogli podążać inni, mając pewność, że fundamenty pod krótszy tydzień pracy są solidne i sprawdzone w praktyce.

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk, ministra pracy, podkreśla, że obecny system ośmiogodzinnego dnia pracy ma już 107 lat i wymaga dostosowania do współczesnych realiów, takich jak starzenie się społeczeństwa czy potrzeba lepszego łączenia życia zawodowego z rodzinnym.

Tysiące chętnych, setki wybranych – kto weźmie udział w pilotażu?

Program spotkał się z ogromnym zainteresowaniem ze strony sektora publicznego i prywatnego. Do udziału w pilotażu zgłosiło się blisko dwa tysiące przedsiębiorstw i instytucji (łącznie 1994 wnioski). Spośród nich komisja wyłoniła 90 pracodawców, którzy otrzymają dofinansowanie na przetestowanie nowych modeli organizacji pracy. Zmiany te obejmą bezpośrednio ponad 5 tysięcy pracowników w całej Polsce.

Skrócony czas pracy – jakie modele będą testowane?

Pilotaż nie narzuca jednej, sztywnej formy organizacji czasu pracy. Przedsiębiorcy i pracownicy mają możliwość wypracowania rozwiązań najlepiej dopasowanych do specyfiki ich branży.

Wśród testowanych modeli znajdą się:

  • zmniejszenie liczby dni pracy w tygodniu (np. praca przez 4 dni),
  • skrócenie dobowego wymiaru godzin (np. 6- lub 7-godzinny dzień pracy),
  • dodatkowe dni wolne w miesiącu lub zwiększenie wymiaru urlopu wypoczynkowego.

Co najważniejsze, skrócenie czasu pracy musi odbywać się przy zachowaniu dotychczasowego wynagrodzenia. Pracodawcy są zobowiązani do utrzymania płac na poziomie nie niższym niż w dniu rozpoczęcia projektu przez cały okres jego trwania.

Milion złotych na innowacje – jakie warunki trzeba spełnić?

Udział w programie wiąże się z konkretnymi wymaganiami i wsparciem finansowym. Maksymalna kwota dofinansowania na jeden projekt wynosi 1 milion złotych, przy czym koszt w przeliczeniu na jednego pracownika nie może przekroczyć 20 tysięcy złotych. Środki te mogą zostać przeznaczone m.in. na analizy, szkolenia pracowników, automatyzację procesów czy dofinansowanie wynagrodzeń.

Kluczowe warunki, które musieli spełnić uczestnicy, to:

  • zatrudnianie co najmniej 75% kadry na umowę o pracę (lub formy równoważne, jak powołanie czy mianowanie),
  • objęcie pilotażem minimum 50% pracowników danej jednostki,
  • utrzymanie zatrudnienia na poziomie nie niższym niż 90% stanu początkowego.

Kiedy poznamy efekty? Harmonogram pilotażu

Proces wdrażania zmian został podzielony na trzy etapy:

  1. Przygotowanie: Trwające do 31 grudnia 2025 r.
  2. Testowanie: Od 1 stycznia 2026 r. do 31 grudnia 2026 r.
  3. Podsumowanie: Zakończenie ewaluacji i przekazanie sprawozdań do 15 maja 2027 r.